اروپا در آستانه ورود به ماههای سرد سال با کمترین میزان ذخایر گاز در ۱۳ سال گذشته قرار گرفته است؛ وضعیتی که به گفته کارشناسان، نگرانی شدید معاملهگران انرژی درباره تأمین گاز و افزایش قیمتها در زمستان را به دنبال داشته است.
به گزارش اینتومان، ذخایر گاز اتحادیه اروپا در هفته پایانی ماه اوت به حدود ۶۳ درصد ظرفیت رسیده است؛ رقمی که بهمراتب پایینتر از میانگین ۸۰ درصدی سالهای اخیر در پایان ماه اوت است و یکی از پایینترین سطوح ثبتشده برای این مقطع از سال محسوب میشود.
به گزارش گاردین، گرگ مولنار، تحلیلگر بازار گاز و استاد دانشگاه، اعلام کرده است که با توجه به سرعت فعلی و کند تزریق گاز به مخازن ذخیرهسازی، اتحادیه اروپا احتمالا فصل گرمایش زمستان را با ذخایری حدود ۲۰ درصد کمتر از میانگین پنجساله آغاز خواهد کرد. در چنین شرایطی، سطح ذخایر میتواند به پایینترین میزان از سال ۲۰۱۳ برسد.
مولنار گفت: «سطح پایین ذخایر بهطور طبیعی خطر افزایش نوسان قیمت گاز در زمستان را بیشتر میکند.» به گفته او، وقوع دورههای سرمای شدید یا کاهش سرعت وزش باد که میتواند تولید برق بادی را کاهش داده و مصرف گاز را افزایش دهد، این شرایط را تشدید خواهد کرد.
انگلیس در برابر نوسان قیمت گاز آسیبپذیرتر است
انگلیس ممکن است بیش از بسیاری از کشورهای اروپایی در معرض نوسانات بازار قرار داشته باشد؛ زیرا این کشور یکی از بزرگترین مصرفکنندگان گاز در اروپا است، اما ظرفیت ذخیرهسازی گاز داخلی آن در میان پایینترین سطوح این قاره قرار دارد.
انگلیس معمولا برای تأمین گاز مورد نیاز خود به واردات از طریق خطوط لوله از کشورهای اروپایی یا واردات محمولههای گاز طبیعی مایعشده (LNG) از آمریکا و خاورمیانه متکی است.
کریس اوشی، مدیرعامل شرکت سنتریکا، مالک بریتیش گس، نیز این هفته هشدار داد که انگلیس برای زمستان پیشرو «تقریبا هیچ گازی در ذخایر» ندارد.
جنگ و اختلال صادرات گاز، ذخایر اروپا را کاهش داد
ذخایر گاز اتحادیه اروپا در هفتههای اخیر با وجود تلاش برای رسیدن به هدف تعدیلشده ۸۰ درصدی تا آغاز فصل زمستان، با سرعت کافی افزایش نیافته است.
آغاز جنگ آمریکا و اسرائیل علیه ایران و اختلال شدید در صادرات نفت و گاز از منطقه خلیج فارس از عوامل مهم فشار بر بازار انرژی اروپا بوده است.
پایان سرد فصل زمستان گذشته و افزایش غیرمعمول استفاده از نیروگاههای گازی برای تولید برق در جریان موجهای گرمای تابستانی اروپا نیز به کاهش ذخایر گاز این منطقه کمک کرده است.
در سالهای معمول، شرکتهای مالک تأسیسات ذخیرهسازی در ماههای تابستان، زمانی که تقاضا و قیمت گاز پایینتر است، اقدام به پر کردن مخازن میکنند تا ذخایر کافی برای فصل سرد در اختیار داشته باشند.
قیمت گاز اروپا در آستانه جهش بیشتر
قیمت گاز در بازار اروپا طی تابستان نسبتا آرام باقی مانده بود؛ زیرا فعالان بازار امیدوار بودند تنگه هرمز دوباره باز شود و فرصت کافی برای افزایش ذخایر گاز پیش از زمستان فراهم شود.
با این حال، بیارنه شیلدروپ، تحلیلگر ارشد کالا در گروه بانکی نوردیک SEB، گفته است که انتظار نمیرود تنگه هرمز در آینده نزدیک بازگشایی شود.
او با اشاره به شرایط بازار گفت که بازار گاز طبیعی اروپا طی هفته گذشته با نوعی «هراس زمستانی» مواجه شده است.
با وجود این، کارشناسان انتظار ندارند اروپا در زمستان امسال با کمبود فیزیکی گاز مواجه شود، اما احتمال افزایش قیمتها جدی است.
قیمت گاز معیار اروپا در هفتههای اخیر به بیش از ۶۸ یورو به ازای هر مگاواتساعت رسیده که بالاترین سطح سه سال اخیر محسوب میشود. این قیمت بیش از دو برابر قیمت گاز در ابتدای سال است.
افزایش قیمتها تا حد زیادی ناشی از این انتظار است که با نزدیک شدن فصل سرما، خریداران اروپایی برای تأمین محمولههای گاز طبیعی مایعشده (LNG) مجبور شوند با خریداران آسیایی رقابت کنند.
تحلیلگران گلدمن ساکس پیشبینی کردهاند که اگر صادرات گاز از خاورمیانه از سر گرفته نشود، قیمت معیار گاز اروپا احتمالا باید از ۱۰۰ یورو به ازای هر مگاواتساعت عبور کند تا محمولههای کافی برای پاسخگویی به تقاضای زمستانی وارد بازار اروپا شود.
وضعیت ذخایر گاز آلمان، هلند و بلژیک
نگرانی درباره تأمین گاز در غرب اروپا بیشتر است. در مقابل، کشورهایی مانند ایتالیا و لهستان توانستهاند ذخایر خود را به بیش از ۸۰ درصد ظرفیت برسانند.
در آلمان، که بزرگترین ظرفیت ذخیرهسازی گاز اروپا را در اختیار دارد، مخازن گاز حدود ۵۰ درصد پر هستند.
بر اساس اطلاعات انجمن زیرساخت گاز اروپا، میزان پرشدگی ذخایر گاز در بلژیک حدود ۵۱ درصد و در هلند حدود ۴۵ درصد است. اهمیت این دو کشور برای بازار انگلیس از آن جهت بیشتر است که از طریق خطوط لوله مستقیما به شبکه گاز این کشور متصل هستند.
وابستگی بیشتر انگلیس به واردات گاز
انتظار میرود وابستگی انگلیس به واردات گاز در سالهای آینده افزایش پیدا کند. تولید گاز از میدانهای دریای شمال انگلیس رو به کاهش است و پیشبینی میشود تولید گاز نروژ نیز از سال ۲۰۳۰ روند نزولی پیدا کند.
دولت انگلیس در حال بررسی طرحهایی برای ارائه حمایت مالی مستقیم با هدف حفظ زیرساختهای داخلی گاز است.
این بررسیها پس از آن انجام میشود که یک مشاوره رسمی دولتی هشدار داد با وجود رشد منابع انرژی پاک، خانهها و کسبوکارهای انگلیس ممکن است طی دهه آینده با خطر کمبود گاز مواجه شوند.
یکی از گزینههای مطرح، ارائه حمایت مالی به مالکان تأسیسات ذخیرهسازی گاز و اپراتورهای خطوط لوله است تا سرمایهگذاری برای ارتقا و نگهداری این زیرساختها در سالهای آینده از نظر اقتصادی توجیهپذیر باشد.
قبوض انرژی انگلیس دوباره افزایش مییابد
نهاد تنظیمگر انرژی انگلیس، آفجم، اعلام کرده است که میانگین قبوض گاز و برق خانوارها از ماه اکتبر حدود ۴ درصد افزایش خواهد یافت.
این افزایش پس از آن رخ میدهد که سقف قیمت انرژی در ابتدای ماه ژوئیه نیز ۱۳ درصد افزایش یافته بود. افزایشهای اخیر در هزینه انرژی تا حد زیادی تحت تأثیر رشد قیمتهای جهانی انرژی و تحولات ناشی از جنگ ایران قرار گرفته است.
با کاهش ذخایر گاز اروپا و افزایش رقابت برای محمولههای LNG، بازار انرژی این قاره در آستانه زمستان با ریسک بیشتری روبهرو شده است؛ شرایطی که میتواند نوسان قیمت گاز و هزینه انرژی مصرفکنندگان اروپایی را در ماههای سرد سال افزایش دهد.
