توافق بیسابقه دولت دونالد ترامپ برای دسترسی آمریکا به حدود یکپنجم ذخایر نفت ونزوئلا، در کنار نقش پررنگ یک تاجر ونزوئلایی، نگرانی و تردید برخی شرکتهای بزرگ نفتی را درباره سرمایهگذاری در این کشور افزایش داده است؛ موضوعی که میتواند برنامه واشنگتن برای افزایش سریع تولید و صادرات نفت ونزوئلا را با چالش مواجه کند.
به گزارش اینتومان، بر اساس جزئیاتی که کاخ سفید اواخر روز دوشنبه منتشر کرد، شرکت خصوصی نفتی North American Blue Energy Partners یا NABEP قرار است یک قرارداد اجاره ۱۰۰ ساله برای ۱۷ میدان نفتی در ونزوئلا دریافت کند.
به گزارش رویترز، این میدانها در مجموع حدود ۶۵ میلیارد بشکه ذخایر نفتی دارند.
طبق ساختار توافق، دولت آمریکا ۳۵ درصد از سهام شرکت مادر را در اختیار خواهد داشت، سهم تضمینشده ۲۰ درصدی از تولید نفت دریافت میکند و حق تقدم خرید تمام نفت تولیدشده باقیمانده را نیز خواهد داشت.
این توافق از سوی واشنگتن بهعنوان بخشی از تلاش برای افزایش تولید نفت ونزوئلا و توسعه دوباره صنعت انرژی این کشور مطرح شده است.
نقش جنجالی یک تاجر ونزوئلایی در قرارداد نفتی
NABEP تحت کنترل آلخاندرو بتانکورت، تاجر ونزوئلایی، قرار دارد.
بتانکورت در گذشته به دلیل معاملات خود با دولت ونزوئلا هدف تحقیقات مقامهای آمریکایی و اروپایی قرار گرفته بود، هرچند هیچگاه علیه او اتهامی مطرح نشد.
او نیز پیشتر اتهامات مطرحشده درباره خود را رد کرده است.
نقش بتانکورت در توافق جدید باعث شده برخی شرکتهای نفتی بزرگ نسبت به مشارکت در پروژههای ونزوئلا محتاط شوند.
یکی از افرادی که در آمادهسازی مراسمی برای امضای قراردادهای انرژی در این هفته مشارکت دارد، گفت شرکتهای بزرگ نفتی و خارجی که در حال مذاکره برای تغییر قراردادهای خود هستند، میخواهند مطمئن شوند مجبور نخواهند بود در یک میز مذاکره مشترک با بتانکورت بنشینند.
NABEP که در حال حاضر حدود ۱۷۰ هزار بشکه نفت در روز تولید میکند، بلافاصله به درخواست رویترز برای اظهارنظر پاسخ نداد.
بتانکورت پس از انتشار جزئیات توافق از سوی کاخ سفید اعلام کرد این معامله میتواند ظرفیت نفتی ونزوئلا را آزاد کند و منافع قابلتوجهی برای مردم ونزوئلا و آمریکا به همراه داشته باشد.
این شرکت همچنین اعلام کرده است بتانکورت بیش از ۱۵ سال در صنعت نفت ونزوئلا فعالیت کرده و در آخرین سمت خود در NABEP توانسته تولید شرکت را بهسرعت افزایش دهد.
NABEP هدف کوتاهمدت خود را افزایش تولید به بیش از یک میلیون بشکه نفت در روز اعلام کرده است.
اکسونموبیل و کونوکو فیلیپس هنوز مردد هستند
با وجود توافق جدید، متقاعد کردن شرکتهای بزرگ نفتی آمریکا برای بازگشت به ونزوئلا همچنان کار دشواری برای دولت ترامپ خواهد بود.
بهویژه شرکتهای اکسونموبیل و کونوکو فیلیپس که در سال ۲۰۰۷، پس از ملی شدن داراییهایشان توسط دولت هوگو چاوز، ونزوئلا را ترک کردند، هنوز برای بازگشت شروط مشخصی دارند.
این دو شرکت بارها اعلام کردهاند پیش از ورود دوباره به بازار ونزوئلا باید از وجود امنیت حقوقی و احترام به قراردادها اطمینان حاصل کنند.
دونالد ترامپ روز دوشنبه به خبرنگاران گفت اکسونموبیل از جمله شرکتهایی است که وارد ونزوئلا خواهند شد، اما جزئیات بیشتری درباره این موضوع ارائه نکرد.
اکسونموبیل درباره اظهارات ترامپ اظهارنظری نکرد.
سخنگوی کونوکو فیلیپس نیز به موضع قبلی این شرکت ارجاع داد که بر اساس آن هر تصمیم سرمایهگذاری با توجه به عواملی مانند ثبات سیاستها و پایبندی به حاکمیت قانون اتخاذ خواهد شد.
دولت آمریکا ممکن است به رقیب شرکتهای نفتی تبدیل شود
ساختار توافق جدید و حجم عظیم داراییهایی که NABEP میتواند در ونزوئلا در اختیار بگیرد، نگرانی دیگری را نیز ایجاد کرده است.
برخی منابع معتقدند شرکتهای نفتی آمریکایی ممکن است در ونزوئلا نهتنها با شرکتهای رقیب، بلکه با خود دولت آمریکا نیز وارد رقابت شوند.
این مسئله میتواند یکی دیگر از موانع برنامه ترامپ برای افزایش تولید و صادرات نفت ونزوئلا باشد.
آلخو چروونکو، مدیر سرمایهگذاری ارشد بازارهای نوظهور در بانک UBS، گفت برای افزایش قابلتوجه تولید نفت ونزوئلا، سرمایهگذاری و دانش فنی شرکتهایی مانند اکسونموبیل و کونوکو فیلیپس ضروری است.
او پرسید: «چگونه میخواهید این شرکتها را برای ورود به کشور متقاعد کنید؟»
رادیکا بانسال، معاون ارشد شرکت Rystad Energy، نیز پیش از انتشار جزئیات توافق از سوی کاخ سفید گفته بود هنوز ابهامات و عناصر گیجکننده زیادی درباره برنامه نفتی ونزوئلا وجود دارد.
برخی شرکتها همچنان در حال امضای قرارداد با ونزوئلا هستند
با وجود این نگرانیها، روند سرمایهگذاری برخی شرکتهای انرژی در ونزوئلا ادامه دارد.
شرکت شورون، بزرگترین تولیدکننده نفت آمریکا در ونزوئلا که برخلاف برخی رقبا این کشور را ترک نکرد، همراه با شرکت ایتالیایی انی، شرکت هندی ONGC، شرکت کلمبیایی GeoPark و شرکت آمریکایی GE Vernova در مسیر امضای توافقهایی برای پروژههای انرژی در ونزوئلا قرار دارند.
این قراردادها قرار است در هفته جاری نهایی شوند.
البته این توافقها از قرارداد جداگانه دولت آمریکا با NABEP هستند.
شرکتهای شل و BP نیز اخیراً مجوزهایی برای اجرای پروژههای بزرگ گاز فراساحلی در ونزوئلا دریافت کردهاند.
اصلاحات گسترده انرژی در ونزوئلا
بسیاری از شرکتهای نفتی و انرژی از ابتدای سال جاری در حال مذاکره با دولت ونزوئلا برای تغییر شرایط قراردادهای موجود خود هستند.
این مذاکرات در چارچوب اصلاحات گسترده انرژی در ونزوئلا انجام میشود؛ اصلاحاتی که علاوه بر تغییر شرایط قراردادها، شرکتها را به افزایش تولید و توسعه پروژههای نفتی و گازی تشویق میکند.
شورون نیز در تلاش است دستکم یک بلوک جدید در منطقه نفتخیز کمربند اورینوکو به مجموعه فعالیتهای خود اضافه کند.
این شرکت همچنین قصد دارد درباره فعالیت در منطقه شمالی مونگاوس مذاکره کند؛ منطقهای که میتواند به منبعی برای تأمین مواد رقیقکننده مورد نیاز تولید نفت فوقسنگین شورون تبدیل شود.
قرارداد نفتی ترامپ چه معنایی برای ونزوئلا دارد؟
توافق جدید واشنگتن با NABEP نشاندهنده تلاش دولت ترامپ برای افزایش نفوذ آمریکا در صنعت نفت ونزوئلا و استفاده از ظرفیت عظیم ذخایر این کشور است.
اما موفقیت این طرح تنها به دسترسی به ذخایر نفتی وابسته نیست. ونزوئلا برای افزایش تولید به سرمایهگذاری چندمیلیارددلاری، فناوری پیشرفته و حضور شرکتهای بزرگ نفتی بینالمللی نیاز دارد.
در نتیجه، نحوه برخورد واشنگتن با شرکتهایی مانند اکسونموبیل و کونوکو فیلیپس، وضعیت حقوقی قراردادها و نقش دولت آمریکا در ساختار جدید صنعت نفت ونزوئلا میتواند تعیین کند که برنامه ترامپ برای افزایش سریع تولید نفت این کشور تا چه اندازه عملی خواهد شد.
